Isparta’da Deprem Gerçeği: Kaç Binanın Riskli Olduğunu Biliyor Muyuz?

17 Ağustos 1999 Marmara Depremi’nin üzerinden 27 yıl geçti. Binlerce vatandaşın hayatını kaybettiği, on binlerce kişinin yaralandığı ve yüz binlerce insanın yaşamının değiştiği büyük depremin ardından Türkiye’de yapı güvenliği yeniden gündeme geldi. TMMOB İnşaat Mühendisleri Odası Isparta Temsilciliği de 17 Ağustos’un yıl dönümünde yaptığı açıklamayla Isparta’nın olası bir depreme ne kadar hazır olduğunun sorgulanması gerektiğine dikkat çekti. Isparta’da kaç binanın güvenli olduğunu biliyor muyuz? Temsilcilik tarafından yapılan açıklamada, deprem zamanının bilinmediği ancak hangi yapıların riskli olduğunun teknik çalışmalarla ortaya çıkarılabileceği vurgulandı. Açıklamada şu sorular gündeme getirildi: Isparta’da kaç binanın güvenli olduğu biliniyor? Kaç binanın deprem performansı incelendi? Kaç vatandaş yaşadığı binanın risk durumunu biliyor? Temsilcilik, yapı güvenliği ve mevcut yapı stokunun durumunun aradan geçen yıllara rağmen Türkiye’nin en önemli sorunlarından biri olmaya devam ettiğini belirtti. Depremi felakete dönüştüren güvensiz yapılardır 17 Ağustos 1999 depreminin çok ağır bir bedelle önemli bir gerçeği gösterdiğine dikkat çekilen açıklamada, depremin bir doğa olayı olduğu, onu büyük bir felakete dönüştüren unsurların ise güvensiz yapılar, yanlış uygulamalar, mühendislik hizmetlerinden uzaklaşılması ve denetim eksiklikleri olduğu ifade edildi. Deprem gerçeğinin yalnızca Marmara veya büyükşehirlerin sorunu olmadığı belirtilirken, Isparta’da da deprem riskinin göz ardı edilmemesi gerektiği vurgulandı. Isparta için yapı stoku envanteri çağrısı İnşaat Mühendisleri Odası Isparta Temsilciliği, kentte mevcut yapı stokunun bilimsel ve teknik yöntemlerle envanter altına alınması çağrısında bulundu. Temsilciliğin talepleri arasında; riskli yapıların tespit çalışmalarının hızlandırılması, okullar, hastaneler, kamu yapıları ve yoğun kullanılan binaların öncelikli olarak incelenmesi, kentsel dönüşümün yalnızca bina yenileme değil, can güvenliğini esas alan bir afet risk azaltma politikası olarak ele alınması, yeni yapılarda zemin etüdü, proje, uygulama ve yapı denetimi süreçlerinde mühendislik hizmetlerinden taviz verilmemesi, binaların taşıyıcı sistemlerine sonradan yapılan bilinçsiz müdahalelerin denetlenmesi ve kamu kurumları, yerel yönetimler, üniversiteler ile meslek odalarının afet hazırlığında birlikte hareket etmesi istendi. Depreme hazırlık enkaz kaldırmak değildir Açıklamada en dikkat çekici mesajlardan biri ise, “Depreme hazırlık, deprem olduktan sonra enkaz kaldırmak değildir. Depreme hazırlık, o enkazın hiç oluşmamasını sağlamaktır.” ifadeleri oldu. Her deprem sonrasında aynı acıların yaşanmaması ve “keşke” denilmemesi için gerekli çalışmaların bugünden yapılması gerektiği belirtildi. Temsilcilik, bilimin ve mühendisliğin hangi adımların atılması gerektiğini ortaya koyduğunu belirterek artık meselenin bilmekten ziyade harekete geçmek olduğunu ifade etti. Isparta için üzerimize düşeni yapmaya hazırız TMMOB İnşaat Mühendisleri Odası Isparta Temsilciliği, Isparta’nın yapı güvenliğinin artırılması, riskli yapı stokunun belirlenmesi ve afetlere dirençli bir kent oluşturulması konusunda gerekli her türlü teknik katkıyı sunmaya hazır olduğunu açıkladı. Açıklamanın sonunda 17 Ağustos Marmara Depremi’nde hayatını kaybeden vatandaşlar anılarak şu mesaj verildi: “17 Ağustos’u unutmadık, unutmayacağız. Kaybettiğimiz vatandaşlarımızın anısına karşı en büyük sorumluluğumuz, aynı acıların yeniden yaşanmaması için gerekenleri bugünden yapmaktır.”